Pūķa iegūšana un darbība / Das Anschaffen des Drachen und seine Tätigkeit (Wirksamkeit)

From Pasakas un teikas
Jump to: navigation, search

Source
About subject(s)
About topic(s)
About place(s)
Original metadata:
Collector
Informant(s)
Place of recording Bērznieki
Year of recording
Age of informant
Other publications
Comments
Latviski (edit) Deutsch (edit)
Kroņa Bērzu Ančītes atronas 23. verstī uz lielceļa, kad brauc no Jelgavas gar Bērzmuižu uz Tukumu. Vecos laikos Ančītes bijuši pavisam nabadziņi: nebijis ne maizītes, ko ēst, un zirdziņi bijuši kā pakulu kodeļas, gosniņas kā caur sienu izrautas, ēciņas sakumpušas, jumtiņi noskranduši kā biedeklis — pa pasekņiem suņi, kaķi ložņājuši iekšā, ārā. Muižas cienmāte jau nosūtījusi kazaku, lai apskatoties, vai cits saimnieks nav liekams. Bet Ančītem bijis stalts dēls un tas, muižas labību uz Rīgu vezdams, iemīlējis kādu vidzemnieci un to pārvedis sev par saimnieci, jo tēvs vairs nevarējis dzīvot un atdevis dēlam mājas, lai tas nu dzīvo uz savu laimi. Jaunā saimniece nu gan pūlējusies, bet nevarējusi arī nekurp aiztikt. Cik tās naudiņas viņai bijis — kādu 15 rublīšu — tā izgājusi kā nekā — tukši bijuši un tukši palikuši. Te nu kādu reizi saimniece aizbraukusi līdzi uz Rīgu pie saviem radiem sērst un tiem savas gŗūtības izsūdzējusi, bet kad tie arī nekā nevarējuši līdzēt, tad viņa vairs negribējusi uz mājām atpakaļ braukt. Beidzamo nakti, kad no Rīgas bijis jāizbrauc, viņa izgājusi no apšķūņa laukā un taisījusies patlaban bēgt, bet pakritusi pār vecu mucu un iesaukusies: "Ka tevi velns laukā!" Te arī tūliņ liels, melns vīrs radies, kas prasījis, ko viņa no velna gribot. Viņa nobijusies gan pārlieku, bet arī domājusi: "Tikpat Dieviņš nepalīdz, jāpadodas nešķīstam garam." Saņēmusi dūšu un sacījusi: "Es gribu mantas, lai viņš man dod!" Melnais vīrs pasmējies un sacījis: "Ja tu gribi pie mantas tikt, tad tev vajaga no manis nopirkties pūķi: tie ir mani kalpi un tiem, kam viņi ir, iet labi — tiem ir naudas, kā mēdz teikt, kā pašam velnam. Es savus ļaudis labāki izturu, nekā jūsu Dieviņš. Ja tu man gribi padoties, tad tev vajaga savu vārdu parakstīt ar savām asinim un savu dvēseli man apsolīt." Saimniece bijusi ar to mierā; viņa iegriezusi kreisās rokas mazā pirkstiņā un parakstījusi velnam sevi ar visu savu dvēseli. Velns iedevis melnu ogli; saimniece to ietinusi lupatā un aizmaksājusi orti (30 kap.). Velns teicis: "Kad tev kā vajaga, vai kas jāstrādā, tad tikai pasaki: Stepiņ, padari man to un to — man vajaga tā un tā — viņš visu padarīs un apgādās."

No rīta tā vairs nebēdājusies ne par ko un braukusi saimniekam līdzi uz mājām. Pa ceļu braucot saimniece allaž izvilkusi lupatu un paskatījusies, vai Stepiņš vēl lupatā. Saimnieks to nomanījis un prasījis: "Ko tu vienmēr čamdies un tai lupatā arvienu lūri?" Saimniece apķērusies saimniekam gar kaklu — teikusi: "Mīļais vīriņ, nesaki nekā — mēs būsim bagāti! Es Rīgā nopirku pūķi; nu mums būs daudz mantas. Bet tev nav brīv nevienam cilvēkam ne pušplēsta vārdiņa par to ko sacīt."

"Labi, labi!" pats atteicis, "redzēsim gan, ko viņš mums laba darīs."

Kad nu pārbrauca mājās, tad pati ielika lupatu ar visu ogli kambarī, zem savas pagultas, paseknī. Pašu pirmo nakti, kur pats bijis aizgājis pieguļā pie zirgiem — pusnaktī pa kambari — no viena gala līdz otram staigājis zaļš kungs. Pati, viņu ieraudzījusi, tā pārbijusies, ka šaušalas pārskrējušas pār kauliem un ar kreiso roku sev krustu pārmetusi. Zaļais kungs tūliņ pazudis. Apmierinājusies un domājusi, ka viņai tikai kas sapņojis — viņa atkal iemigusi. Nu Stepiņš viņai nogrābis aiz rīkles un žņaudzis viņu un sacījis: "Sargies manā priekšā krustu mest!" No rīta saimniece cēlusies augšā, bet nedrīkstējusi vairs krusta mest, kā tas viņai jau no bērnu dienām bijis ieradināts. Bijis kakls sažņaugts zils, melns kā grāpis. No tā laika vairs nemetusi ne krusta, ne arī nākusi pātaros. Ar laiku palikuši Ančītes bagāti. Papriekšu turējuši trīs pilnus vīrus un vienu puškalpu, bet nu iztikuši ar diviem vien: kad kur vajadzējis ko padarīt, tad pati tikai pasaukusi Stepiņu, tas pastrādājis viens pats. Ļaudim pati ieteikusi, ja nespējot ko pacelt, vai panest, lai tikai pasaucot: "Stepiņ, nāc nu padari to un to darbu!" viņš būšot palīdzēt. Un tiešām, kad vīri aizgājuši zirgiem ēst dot, tad tikai pasaukuši: "Stepiņ, nes zirgiem ūdeni!" un ūdens lējies zirgiem silēs, ka bļakšķējis vien. Kamēr saimnieks jāvis miltus, tamēr vīrs uzsaucis: Stepiņ, bāz zirgiem ēst!" un siens gājis aiz redelēm, ka brikšķējis vien. Kad nobraukuši ziemu mežā, tad tikai uzsaukuši: "Stepiņ, cērt baļķus!" un baļķi gāzušies kā kaņepāji; vīri tikai apkapājuši zarus, nocirtuši galotnes un uzsaukuši: "Stepiņ, cel baļķus uz kūleni!" un baļķi cēlušies, ka ragus nokrašķējušas vien. Uz mājām braucot vīriem nemaz nevajadzējis liekos zirgus valdīt, tikai uzsaukuši: "Stepiņ, uzlūko liekos zirgus, ka neiegāžas gŗāvī!" un braukuši droši uz mājām. Riju kuļot Stepiņš bijis liels palīgs. Kad metienu nokratījuši un salmus nastā iekrāvuši, tad tikai uzsaukuši: "Stepiņ, nes salmus uz lūku!" un salmu nasta gājusi ripeniski uz lūku un necik ilgi Stepiņš bijis atpakaļ, izstiepis atkal salmu striķi un knauķi uzkāris uz ķīļa sienmalā. Kad rija rijusi jāseŗ, tad tikai uzsaukuši: "Stepiņ, kāp ārdos!" tad tikko spējuši pievilkt un dot ārdos — nebijis necik ilgi un rija bijusi pilna. Ļaudis tā apraduši ar Stepiņu, ka gandrīz visus darbus likuši viņam strādāt; bet tikai nevajadzējis un nedrīkstējuši Stepiņu apsmiet un kaitināt. Pa nakti, kad Stepiņš staigājis pa istabu no viena gala uz otru, tad izskatījies, kā zaļš kungs un sievas pa gultām čukstējušas: "Citi vārās ellē un šis junkurs staigā pa istabu!" No rīta, kad sievas uzcēlušās, tad nevarējušas vairs ne lindrakus, ne pastalas, ne zeķes atrast — Stepiņš visu bijis samērcis pelus baļvā.

Redzēt Stepiņu dabūjuši pa nakti un tikai reti, reti kādu reizi pa dienu. Ja meitas kreklus mazgājušas, tad iznācis no kambaŗa zaļš kungs un izvilcis no tādiem strupiem svārkiem nēzdoģeli un iesviedis baļvā, lai izmazgājot. Lielākās mokas sievām bijušas, kad viņu aizkaitinājušas. Ziemu, kad briesmīgi salis, Stepiņš pa nakti attaisījis visas kūts durvis vaļā līdz galam, lai gan sievas vakarā bijušas cieti aizšāvušas un ar lupatām šķirbas nobāzušas, lietuvēna krustus savilkušas un ar Jāņa vakara pīlādža spieķi aizspraudušas aizšaujamo. No rīta lopiņi bijuši sariņķojušies čunkurā un trīcējuši kā apses lapas. Tas visvairāk noticis saimnieces labad: kad pati ar sievām bijusi sašķenējusies, tad paskubinājusi Stepiņu, lai sievām atspītē un galā vajadzējis — vai grib, vai negrib — sievām pašu lūgties, lai piedod.

Kā teikts, Ančītes palikuši bagāti, tā kā pūšus izpūsti: apcirkņi stāvējuši pilni līdz jaunam un zirgi bijuši tik apaļi, ka ne lietus piliens nestāvējis virsū. Stepiņš visur braucis līdzi, tikai uz baznīcu ne. Viņš arī gājis citur darba strādāt un varējis visu ko izdarīt. Kad kalējs uzsaucis: "Sit, pūt, atnes ūdeni!" to gan viņš neiespējis izdarīt.

Kad nu Ančītes caur Stepiņu palikuši bagāti, tad pati gribējusi Stepiņu no sava kakla dabūt nost, bet nekā nevarējusi to panākt. Gribēdama viņu jel no acim nost dabūt, tā paņēmusi lupatu ar ogli un aiznesusi uz riju un iebāzusi rijas jumtā, lai nu Stepiņš pa riju dzīvo. Tam viņš padevies, bet reizē nolīdzis ar saimnieci: ja viņam nespēšot darba dot un darba pietrūkšot, tad viņas dienas beigušās; ja turpretim viņš viņas darbu nevarēšot padarīt un izpildīt, ko tā prasītu, tad viņam jāiet projām: līgums ar velnu tad atcelts un velnam vairs nekādas daļas gar viņas dvēseli nebūtu. Stepiņš tikvien aizturējies, lai viņa pie kalēja šo nesūta, jo tam pats velns nevarot iztapt, tas gribot trīs darbus lai reizē darot: sist, pūst un ūdeni atnest.

Kad nu pavasarī viss bijis apkopts: sētas uzpītas, dārzi uzarti, lecekļi apsēti, akai grodi ielikti — viss, viss itin viss gatavs, ka nekā nebijis ko darīt, tad Stepiņš iegājis pie pašas kambarī un prasījis darba un ja darba nedodot, lai nākot pie velna! Pati sabijusies, bet likusi cūkām samazgas nest un pa to starpu izrāvusi vienu no saviem sproganiem matiem un iedevusi to Stepiņam, lai viņš to attaisa taisnu. Ak tu manu dieniņu! Sadzīvojis kādas trīs dienas: gan stiepis, gan slapinājis — kā nekā, tā nekā — nevarējis un nevarējis matu taisnu dabūt. Te uz reizi iešāvies tam prātā kalējs, ka tas visu pataisot taisnu, kad nodedzinot dzelzi sarkanu. Stepiņš paņēma dzelzi, nodedzināja to sarkanu un lika matu virsū — domāja ar āmaru noklapēt; bet nekā — uz reizi sačurkstēja mats čokurā. Stepiņš no bailēm pa logu laukā, uz riju projām. No tā laika viņš vairs nemaz neesot nācis uz istabu — pa riju vien nodzīvojis. Neviens vairs nav redzējis, ka Stepiņš pa nakti skrietu no kaimiņiem mājās, kā citiem gadiem pa rudeņiem gandrīz katru nakti, jo Stepiņš apskrējis kaimiņu kaudzes un tad, kā uguns blāķis, ielaidies Ančītēs pa kambaŗa skursteni, kad citiem noņēmis svētību un to atnesis Ančītēm.

Pēc laba laika — kādiem diviem vai trim gadiem — uz pašiem vasaras svētkiem, miežu sējamā laikā — Dzeņu ļaudis veduši granti uz lielceļu — uznācis bargs laiks un sācis vareni līt un gāzis kā ar spaņņiem; zirgus pieturējuši un paši pieskrējuši pie Ančīšu rijas nogaidīt, kamēr negaiss pāries. Te uz joni iespēris pērkons pašā rijas čukurā un redzējuši izskrejot no rijas āzi, kas aizskrējis uz pirti. Tad pa otru lāgu pērkons spēris pirtī un atkal āzis ārā un ielēcis dārza akā. Pērkons spēris trešu reizi akā un aku piespēris pilnu. No tā laika vairs nav neviens Stepiņu manījis.

Gadu četrdesmit atpakaļ, kad mans tēvs Ančītēs dzīvoja tēvs man rādīja aku, kur Ančīšu Stepiņš nosperts. Bedre, kad iekāpa, nebija ne puslielu dziļa. Nekā jauna nedomādams, es bedrenē iekāpu; bet tēvs mani sarāja un aizliedza tur iekšā kāpt, teikdams: "Ē, dēliņ, nevajaga vis tādā vietā iekšā kāpt, kur nešķīsts gars apakšā; labāk vajaga iet gaŗām un noskaitīt Tēva reizi."

Es dabūju tikai vienu gadu kopā dzīvot ar vidzemnieces meitu, kuŗas mātei tas Stepiņš bija bijis; jo tad, kad mans tēvs uz turieni novadījās, bija vidzemniece pati jau nomirusi; arī meita nebija par saimnieci mātes vietā — saimniece bija ieprecēta no Oša Ķiķiem. Bet arī šī bija liela zintniece: dziedināja ļaudim vainas un, kā ļaudis runāja, noņēma krējumu govim. Lielo piektas vakaru viņa dažādu lopu spalvas un adatas malusi ačgārnis dzirnās. Bijusi arī liela pracesniece.

Teiciens: "Stiprs kā Ančīšu Stepiņš!" ir vēl šo baltu dienu ļaužu mutē. Kad ko smagu viens pats ceļ, vai citu kādu varenu darbu izdara, tad saka: "Tas ir stiprs kā Ančīšu Stepiņš!"

Auf dem Weg von Jelgava (Mitau) nach Tukums, über das Krongut Bērzmuiža liegt bei Werst 23 der Ančītes-Hof. In alten Zeiten waren die Besitzer bettelarm. Sie hatten keinen Bissen Brot, ihre Pferdchen waren spindeldürr, ihre Kühe, wie durch die Wand gezogen, die Gebäude verfallen, die Dächer schrecklich verkommen, und unter den Grundbalken schlüpften die Hunde und Katzen ein und aus. Die Gutsherrin hatte schon ihren Kosaken abgeschickt, um sich zu überzeugen, ob man nicht einen anderen Bauern hineinsetzen müsse. Aber die Ančītes hatten einen strammen Sohn, und der verliebte sich, als er das Gutskorn nach Riga fuhr, in eine Frau aus Vidzeme (lettischer Teil von Livland) und führte sie als seine Bäuerin heim, denn der Vater konnte nicht länger wirtschaften und übergab den Hof seinem Sohn, damit der sein Glück versuchte.

Die neue Bäuerin gab sich zwar redliche Mühe, aber auch sie konnte nichts bringen. Das bisschen Geld, das sie besaß — es mochten 15 Rubel sein — ging eins, zwei, drei zu Ende. Arme Schlucker waren, und blieben sie. Eines Tages nun begleitete die Bäuerin ihren Mann nach Riga, um ihre Verwandten zu besuchen und klagte denen ihr Leid, doch als diese ihr auch nicht helfen konnten, wollte sie nicht mehr heimkehren. In der letzten Nacht, bevor sie Riga verlassen sollte, verließ sie das Haus und schickte sich zur Flucht an; dabei stolperte sie über ein altes Fass und rief: "Dass dich der Teufel!" Und sofort erschien ein großer, schwarzer Mann und fragte, was sie vom Teufel begehre. Sie erschrak zwar gewältig, dachte aber auch: "Einerlei! Gott hilft mir nicht, da muss ich schon beim Bösen Hilfe suchen." Sie fasste sich also ein Herz und sagte: "Ich brauche Geld und will, dass er mich reich mache." Der Schwarze lachte und sprach: "Wenn du reich werden willst, musst du mir einen Drachen abkaufen. Das sind meine Knechte, und wer einen solchen besitzt, dem geht es gut, der hat Geld wie der Teufel, wie man zu sagen pflegt. Ich halte meine Leute besser als euer Gott. Willst du dich mir ergeben, so musst du deinen Namen mit deinem Blut unterzeichnen und mir deine Seele versprechen." Die Bäuerin war damit einverstanden, sie schnitt sich in den kleinen Finger der linken Hand und verschrieb sich mitsamt ihrer Seele dem Teufel. Dieser gab ihr ein Stück schwarze Kohle, das wickelte sie in einen Lumpen und zahlte ihm dafür einen Ort (30 Kopeken). Der Teufel sagte: "Wenn du etwas brauchst oder eine Arbeit zu verrichten hast, so sage bloß: Stepiņš, mache mir dies und das, ich brauche dies und das, so wird er alles tun und ausrichten."

Am nächsten Morgen machte sie sich keine Sorgen mehr und fuhr mit dem Bauern heim. Unterwegs zog sie von Zeit zu Zeit ihren Lumpen hervor und überzeugte sich, ob Stepiņš noch drin wäre. Der Bauer bemerkte das und fragte: "Was tust du da immer, und guckst in einem fort in deinen Lumpen?" Die Bäuerin umarmte ihn und sagte: "Liebes Männchen, sag kein Wort, von nun an sind wir reich: ich habe mir in Riga einen Drachen gekauft, jetzt haben wir viel Geld. Aber du darfst keinem Menschen ein Sterbenswörtchen davon verraten." — "Gut, gut" erwiderte er, "wollen wir sehen, was er uns Gutes bescheren wird."

Heimgekehrt, barg sie ihren Lumpen mitsamt der Kohle unter ihrem Bett unter dem Grundbalken. Gleich in der ersten Nacht, während ihr Mann zu den Pferden auf die Nachthütung gegangen war, ging in ihrer Kammer um Mitternacht ein grüner Mann von einem Ende zum andern. Als die Bäuerin ihn bemerkte, packte sie ein solcher Schreck, dass ihr die Gänsehaut über den Rücken lief, und sie mit der linken Hand ein Kreuz schlug. Sofort verschwand der Grüne. Da beruhigte sie sich, denn sie dachte, sie habe wohl nur geträumt, und schlief wieder ein. Da packte Stepiņš sie an der Gurgel, würgte sie und sagte: "Hüte dich, dich in meiner Gegenwart zu bekreuzigen!" Am Morgen stand die Bäuerin auf, wagte aber nicht mehr das Kreuz zu schlagen, wie es von Kindheit an ihre Gewohnheit gewesen war. Ihr Hals war vom Würgen schwarz wie ein Kochtopfboden. Von der Zeit an bekreuzigte sie sich weder, noch ging sie zu einer Andacht. Mit der Zeit wurden die Ančītes reich. Zuerst hatten sie drei Vollknechte und einen Halbknecht gehalten, jetzt aber kamen sie mit nur zweien aus: Wenn irgendwo etwas zu tun war, so rief die Bäuerin nur nach Stepiņš, und der brachte es allein zustande. Dem Gesinde sagte sie, wenn sie etwas nicht zu heben oder zu tragen imstande wären, so sollten sie bloß rufen: "Stepiņš, komm und tu dies oder das!" So werde er ihnen helfen. Und wirklich, wenn die Leute die Pferde füttern gingen, so riefen sie bloß: "Stepiņš, bring den Pferden Wasser!" Und das Wasser strömte plätschernd in die Tröge der Pferde. Und während der Bauer das Mehl einrührte, rief der Knecht: "Stepiņš, sorge, dass die Pferde zu fressen haben!" Und das Heu erschien knisternd in der Raufe. Waren sie im Winter ins Holz gefahren, so riefen sie: "Stepiņš, fälle die Stämme!" Und die Stämme sanken wie Hanfstengl nieder. Die Leute kappten bloß die Äste und, hackten die Wipfel ab und riefen: "Stepiņš, hebe die Balken auf den Schlitten!" Und die Balken legten sich, dass der Schlitten in allen Fugen krachte. Die Leute hatten sich so an Stepiņš gewöhnt, dass sie ihn fast alle Arbeiten verrichten ließen, nur durften sie nicht über ihn spotten oder ihn necken. Wenn Stepiņš bei Nacht durch die Stube spazierte, hatte er das Aussehen des grünen Herrn, und die Weiber zischelten in ihren Betten: "Die Anderen sieden in der Hölle und dieser Junker spaziert in der Stube umher." Morgens, wenn die Frauen aufstanden, konnten sie dann weder ihre Röcke, noch ihre Bundschuhe und Strümpfe finden: Stepiņš hatte alles in den Zuber für die Spreu geworfen. Zu sehen bekam man Stepiņš in der Nacht und nur ganz ausnahmsweise einmal bei Tage. Wenn die Mädchen ihre Hemden wuschen, so kam der grüne Herr aus der Kammer, zog aus seinem gestutzten Rock ein Taschentuch und warf es mit in den Waschzuber.

Arge Quälereien gab es für die Weiber, wenn sie ihn verärgert hatten. Im Winter bei heftigem Frost öffnete Stepiņš bei Nacht alle Stalltüren sperrangelweit, mochten die Frauen sie auch abends fest verschlossen, die Spalten mit Lumpen verstopft, Kreuze zum Schutz gegen den Lietuvēns (Alb) gezogen und mit einem Ebereschenstock vom Johannistage den Riegel verfestigt haben. Des Morgens war das Vieh in einen Haufen zusammengedrängt und zitterte wie Espenlaub. Das geschah hauptsächlich mit Rücksicht auf die Bäuerin; denn wenn diese sich mit den Weibern verzankt hatte stiftete sie Stepiņš an, sie an den Weibern zu rächen, und zuletzt mussten diese, ob sie nun wollen oder nicht, sie um Verzeihung bitten.

Wie gesagt, die Ančītes wurden reich und immer reicher: die Kornkästen waren strotzend voll und die Pferde so rund, dass kein Regentropfen an ihnen haften blieb. Stepiņš fuhr überall mit, nur nicht zur Kirche. Er ging auch andernorts Arbeit verrichten. Wenn freilich der Schmied ihm zurief: "Schlag zu, fache den Blasebalg an, bring Wasser!" So konnte er das alles zugleich nicht tun.

Als nun die Ančītes durch Stepiņš reich geworden waren, wollte die Bäuerin ihn sich vom Halse schaffen, konnte dies aber auf keinerlei Weise erreichen. Da sie ihn wenigstens aus den Augen forthaben wollte, nahm sie den Lumpen mit der Kohle, trug ihn zur Korndarre fort und steckte ihn dort unters Dach, damit Stepiņš in der Korndarre hausen sollte. Darin schickte er sich. Einmal aber traf er mit der Bäuerin das Abkommen: wenn sie ihm keine Arbeit geben könne und es an Arbeit fehle, so wären ihre Tage gezählt; wenn er dagegen, ihre Aufträge auszuführen und nach ihrem Wunsch zu erfüllen, nicht imstande wäre, so müsse er fortgehen. Dann wäre der Vertrag mit dem Teufel aufgehoben, und dieser sollte weiter keinen Anspruch auf ihre Seele haben. Stepiņš bedang sich nur das eine aus, dass sie ihn nicht zum Schmiede schicken solle, denn, dem könne es nicht einmal der Teufel recht machen, der verlange dreierlei Arbeit auf einmal: zu schmieden, zu blasen und Wasser zu holen.

Als nun im Frühling alles besorgt war: die Zäune geflochten, die Gärten gepflügt, die Mistbeete besät, der Brunnen gefasst und alles bis aufs letzte fertig war, so dass schlechterdings nichts mehr zu tun übrig blieb, da ging Stepiņš zur Bäuerin in ihre Kammer und forderte Arbeit; und wenn sie keine Arbeit mehr hätte, so solle sie ihm zum Teufel folgen. Die Bäuerin erschrak und ließ den Schweinen Spülicht bringen, unterdessen riss sie sich eins ihrer krausen Haare aus und gab es Stepiņš: das solle er grade machen. Ach, du meine Güte! Drei Tage arbeitete er daran herum, streckte und nässte es, aber alles war umsonst, er konnte und konnte das Haar nicht gerade kriegen. Da auf einmal fiel ihm der Schmied ein, der, wenn er einmal das Eisen glühend gemacht habe, alles gerade kriege. Stepiņš nahm Eisen, glühte es rot, legte das Haar darauf und wollte es mit dem Hammer gerade klopfen. Aber umsonst: auf einmal rollte sich das Haar unter Gezische zusammen. Stepiņš sprang vor Furcht aus dem Fenster und eilte zur Korndarre. Seitdem soll er nicht wieder in die Stube gekommen sein, sondern sich nur noch in der Korndarre aufgehalten haben. Niemand soll mehr gesehen haben, dass Stepiņš in der Nacht von dem Nachbar heimgeeilt kam, wie das früher im Herbst fast jede Nacht geschah. Denn Stepiņš schlich um die Schober der Nachbarn, und wenn er dann anderen den Segen geraubt und ihn Ančītes gebracht hatte, glitt er wie der Blitz bei diesen durch den Stubenschornstein nieder.

Nach geraumer Zeit, etwa zwei bis drei Jahren — es war zu Ostern, gerade um die Zeit, wo man Gerste sät, und die Leute aus D. fuhren Kies auf die Fahrstraße —, zog ein Unwetter auf, und der Regen ergoss sich in Strömen. Die Leute hielten ihre Pferde an und eilten zu Ančītes Korndarre, um dort abzuwarten, bis sich das Unwetter verziehen würde. Da schlug plötzlich der Blitz gerade in den First der Korndarre, und man sah einen Ziegenbock aus der Korndarre zu Badestube davonlaufen. Dann schlug der Blitz abermals ein, diesmal in die Badestube, und wieder sprang der Bock heraus und in den Gartenbrunnen. Danach schlug er zum drittenmal, diesmal in den Brunnen ein und verschüttete ihn. Seit der Zeit hat niemand Stepiņš wiedergesehen.

Vor etwa 40 Jahren, als mein Vater im Ančītes-Gesinde lebte, zeigte er mir den Brunnen, in dem Stepiņš erschlagen worden war. Das Loch war, wenn man hineinstieg, nur mäßig tief. Ohne an etwas Übel zu denken, stieg ich hinunter, aber mein Vater schalt mich und verbot mir, dort hineinzusteigen, indem er sagte: "Hör mal, lieber Sohn, man darf nicht an eine Stelle gehen, wo ein unsauberer Geist begraben ist, lieber macht man einen Umweg und betet dabei einen Teil des Vaterunsers."

Ich habe nur ein Jahr mit der Tochter jener Livländerin, in deren Dienste Stepiņš gestanden hatte, zusammen gewohnt. Denn zu der Zeit, als mein Vater dorthin zog, war die Livländerin schon tot, und auch ihre Tochter war nicht als Bäuerin an ihrer Mutter Stelle. Die Bäuerin stammte aus dem O. Gesinde, aber auch sie war eine große Zauberin, heilte die Wunden der Leute und raubte, wie man sich erzählte, den Kühen den Rahm. Am Karfreitag Abend soll sie die Fellhaare verschiedenen Tiere zusammen mit Nadeln in der Handmühle zermahlen haben.

Die Redensart: "Stark wie Ančītes Stepiņš" ist noch heutigen Tags in der Leute Mund. Wenn einer eine schwere Last allein hebt oder sonst eine schwierige Aufgabe bewältigt, pflegt man zu sagen: "Der ist so stark wie Ančītes Stepiņš!"

Personal tools
Namespaces

Variants
Actions
Navigation
Project
Categories
Add
Tools
Toolbox